Landen als Frankrijk, België, Nederland, Duitsland, Griekenland, Malta, Portugal en Zwitserland zouden de invoering van het EES hebben uitgesteld om „de doorstroming aan de grenzen te waarborgen”, zo meldt The Sunday Times.

Er waren eerder al gesprekken over de invoering van het EES in de Schengenlanden, met een officiële start in oktober 2025 en invoering in april van het volgende jaar. Na softwareproblemen hebben ambtenaren echter een uitstelperiode van 150 dagen toegezegd, waarin geen biometrische gegevens hoeven te worden verzameld, om chaos in het reisverkeer te voorkomen, met name tijdens het hoogseizoen. Deze uitzondering zou op 6 september aflopen, zoals de Portugese premier had aangekondigd; niettemin lieten negen Schengenlanden de Europese Commissie weten dat zij het systeem pas zouden invoeren als alle systemen correct functioneren.

Als reactie hierop heeft Brussel deze landen informeel toestemming gegeven om het EES op te schorten, met een ontheffing die volgens The Sunday Times geen tijdslimiet lijkt te hebben. Gwendoline Cazenave, de algemeen directeur, zei volgens dezelfde bron dat deze toestemming bedoeld is om „de grensovergangen soepel te laten verlopen“.

Druk op Brussel

Deze stap terug volgt op druk op Brussel vanuit luchtvaartmaatschappijen, luchthavens en havens, waarbij bedrijven zoals Ryanair vragen om de EES-ontheffing te verlengen. De Europese Unie blijft volhouden dat het EES naar behoren functioneert, ondanks de opmerkingen van reisorganisaties.

The Sunday Times meldt ook dat de stap terug van de Europese Unie het gevolg is van druk vanuit het Verenigd Koninkrijk. Naar verluidt heeft Apostolos Tzitzikotas, de Europese commissaris voor duurzaam toerisme, eerder deze zomer in een privégesprek aan Heidi Alexander, minister van Transport, laten weten dat het EES na 6 september niet meer zou worden gehandhaafd.

Verschillende systemen

Het EES werkt in de verschillende landen op verschillende manieren. Zo hebben Portugal en Zweden een app beschikbaar gesteld waarmee passagiers hun biometrische gegevens kunnen uploaden. Deze gegevens worden gekoppeld aan een portaal dat wordt beheerd door eu-LISA, een agentschap van de Europese Unie met 400 medewerkers en gevestigd in Estland, dat grootschalige IT-systemen beheert.

De biometrische gegevens – gezichtsscan en vingerafdrukken – en de paspoorten worden nog steeds gescand, en de informatie wordt ook geüpload naar datzelfde datacentrum in Estland. Het systeem vergelijkt deze gegevens vervolgens met de beschikbare paspoortgegevens.

De volgende keer dat een reiziger van buiten de EU een Schengenland binnenkomt, verzamelt het systeem beperkte informatie en vergelijkt deze met de centrale gegevensbestanden die door eu-LISA worden bijgehouden.